Rozwój dziecka to czas ciągłych zmian, gdzie okresy względnej równowagi przeplatają się z czasem silnych kryzysów, których celem jest ponowna integracja i przejście na nowy etap rozwojowy.

Co jest „w normie” a co już nie? To jedno z pytań, które budzi największe wątpliwości i często skłania do wizyty z dzieckiem u psychologa. Dlatego dziś przygotowałam dla Was krótki artykuł o lękach, które są rozwojowe i charakterystyczne dla danego wieku w okresie przedszkolnym. Wiedza nt. prawidłowości rozwojowych może pomóc rodzicom, którzy niepokoją się o to, czy rozwój ich przedszkolaka przebiega prawidłowo.

Lęki, o których przeczytacie poniżej są normą charakterystyczną dla danego etapu rozwoju i zazwyczaj tracą na sile, a następnie mijają wraz z wiekiem.

Jest to też pierwszy wpis dot. tematu lęków i strachów przedszkolaka, który będzie tutaj towarzyszył przez najbliższe miesiące.

Jakie lęki towarzyszą dzieciom na poszczególnych etapach rozwojowych?

2 lata Dzieciom w wieku 2 lat mogą towarzyszyć lęki przed głośnymi dźwiękami takimi jak np. grzmot czy dźwięk odkurzacza.

Pojawiają się lęki wizualne – dzieci mogą wyjątkowo bać się tego, co ma ciemne kolory. W lęk mogą wprowadzać duże przedmioty czy pociągi. Mogą pojawić się też lęki przestrzenne.

Silnie nasilone lęki związane z ludźmi jak np. lęk przez wyjazdem mamy czy jej nieobecność podczas zasypiania.
2,5 rokuW tym wieku dominują lęki przestrzenne – take jak np. obawa przed ruchem albo przed przesuwaniem przedmiotów, lęki przed nieoczekiwanymi relacjami przestrzennymi (np. gdy ktoś wchodzi do domu innym wejściem) oraz lęki przed zbliżającymi się dużymi przedmiotami np.  ciężarówką.
3 lataNajczęściej pojawiają się lęki wizualne – przed starszymi, ludźmi, maskami, czarownikami, ciemnością, zwierzętami, policjantami włamywaczami oraz lęk przed wieczornym wyjściem rodziców.
4 lataGłównie występują lęki słuchowe – np. przed odgłosem głośnego silnika, lęk przed ciemnością, lęk przed dzikimi zwierzętami oraz silny lęk przed wyjściem mamy, szczególnie nasilony wieczorem.
5 latW wieku 5 lat lęki tracą na sile, zmniejszają się obawy przed zwierzętami, złymi ludźmi, czarodziejami.

Dominują lęki wizualne oraz pojawiają się konkretne, przyziemne obawy o potłuczenie się przy upadku, pogryzienie przez psa i tym podobne, występuje lęk przed ciemnością, obawa przed tym, że mama nie wróci do domu.
6 latPonowne nasilenie lęków, w tym wieku występują lęki słuchowe – dziecko przestraszyć może np. dzwonek do drzwi, telefon, czyjś monotonny, nieprzyjemny sposób mówienia, spłukiwanie wody w ubikacji czy odgłosy ptaków i owadów.

Obecne są lęki przed postaciami ze świata nadprzyrodzonego – duchy, wiedźmy.

Możemy obserwować też: lęk przed tym, że ktoś chowa się pod łóżkiem, lęk przed zasypianiem samemu, zostaniem samemu w domu, lęk przed zgubieniem się, lęk, że mama nie wróci lub że coś może jej się stać oraz lęk przed skaleczeniem i krwią.

Jeśli macie ochotę dowiedzieć się więcej o tym, jak wspierać przedszkolaka w radzeniu sobie ze strachem i lękiem, zapraszam do zaglądania częściej na facebooka i na instagrama.

P.S. Przez chwilę było tu spokojniej, bo przyznam, że obowiązki zawodowe mocno wzięły górę. Ale jestem z powrotem i planuję publikować dla Was już regularnie.

Opracowano na podstawie: „Louise Bates Ames, Frances L. Ilg, Sidney M. Baker. „Rozwój psychiczny dziecka od 0 do 10 lat”.

Zdjęcie: Daiga Ellaby – unsplash.com